1. Otoparkın Hukuki Statüsü: Ortak Yer mi, Eklenti mi?
Toplu yaşam alanlarında en hararetli kavgaların başında otopark yerleri gelmektedir. "Burası benim dairemin önü, kimse park edemez", "Ben 4+1 dairedeyim, iki arabam var, 1+1 dairedekilerle aynı hakkı alamam" gibi iddiaların hukuki geçerliliğini belirleyen temel ayrım otoparkın tapu sicilindeki kaydıdır:
- Eklenti (Müstakil Mülkiyet): Tapu senedinde veya kat mülkiyeti kütüğünde açıkça "Şu numaralı bağımsız bölümün otopark eklentisidir" yazıyorsa, o park yeri daire sahibinin özel mülküdür. Başka hiç kimse park edemez.
- Ortak Yer (Müşterek Mülkiyet): Tapuda eklenti olarak belirtilmemişse, 634 Sayılı Kanun Madde 4 uyarınca otopark binanın ortak yeridir. Tüm kat malikleri arsa payları oranında bu alanda eşit yararlanma hakkına sahiptir.
2. KMK Madde 16: Eşit Yararlanma ve Mülkiyet Hakkının Özü
KMK Madde 16 fıkra 1 şu hükmü içerir: "Kat malikleri anagayrimenkulün bütün ortak yerlerine, arsa payları oranında, ortak mülkiyet hükümlerine göre maliktirler. Kat malikleri ortak yerlerde kullanma hakkına sahiptirler."
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararlarına göre; genel kurulda veya yönetim kurulunda alınan kararlar hiçbir surette bir kat malikinin ortak otoparktan faydalanma hakkını tamamen yok edemez. Örneğin "Giriş kat malikleri otoparkı kullanamaz" veya "Kiracılar otoparka araç koyamaz" şeklindeki kararlar hukuka mutlak aykırı olup hükümsüzdür.
3. Daire Sayısından Az Otopark Olan Sitelerde 4 Çözüm Modeli
| Yöntem | Uygulama Şekli | Hukuki Geçerlilik Koşulu |
|---|---|---|
| Serbest Park Sistemi (İlk Gelen Park Eder) | Hiçbir numaralandırma yapılmaz; boş olan yere park edilir. | Hukuka en uygun temel kuraldır. |
| Yıllık Kura Çekimi | Yetersiz park yerleri her yıl noter veya genel kurul huzurunda kurayla dağıtılır. | Yönetim Planı'na 4/5 oyla işlenmelidir. |
| Tek Araç Sınırlandırması | Her bağımsız bölüme 1 araç plakası tanımlanır; 2. araçlar engellenir. | Genel kurul çoğunluk kararı yeterlidir. |
| İkinci Araç İçin Ek Fon/Aidat | İkinci aracını park etmek isteyen sakin caydırıcı ek otopark bedeli öder. | Yönetim Planı değişikliği (4/5 oy) gerekir. |